قنات شناسی

فن آوری های حفرقنات

 در احداث قنات فراهم آمدن مقدماتی ضرورت دارد ومراحلی به شرح زیر باید طی شود

الف- آنچه دردرجه ی اول اهمیت است شناسایی مناطق آبخیز است ، کرجی دراین زمینه دستورالعمل هایی دارد که مقنیان امروزی هم هنوز کم و بیش بدان عمل می کنند

1-قرار داشتن لایه یالایه های آبدار در عمق کم که از طریق وجود چشمه یامانداب قابل تشخیص است .

2-پوشش گیاهی:زمین های ناکشته ای که برسطح آن هاگیاه فراوان وجود دارد دارای آب هستند و آب آن هادر ژرفای کم قرار گرفته ، مخصوصا اگر هنگام صبح بر روی گیاهانش رطوبت و شبنم قرارگرفته باشد همچنین زمینی که بر سنگ هایش گیاه رسته باشد دارای آب پنهانی است ، برای مقنیان مجرب وجود یک شاخه سبز برخاک کافی است که عمق سطح آب زیرزمینی را درآن نقطه حدس بزنند وجودبرخی گیاهان به شرط این که مزروع نباشند دلیل بر وجود آب است  مثل خرفه ،  نی نازک میان پر ،گاوزبان ، کنگر ، پرسیاوشان گزنه  شیرین بیان ، درخت بنه ، خارشتر ، علف هفت بند .

3- وجود جانداران : پراکندگی پاره ای از جانداران مثل قورباغه ، حلزون و بعضی حشرات درزمین هایی که رودخانه ، چشمه یا برکه ای وجود ندارد دلیل آب پنهانی است .

4- رنگ و شکل زمین: کوه های سیاه رنگ و پرنم که دارای سنگ های آمیخته به گل باشند و نیز کوه های سبز و زرد و سرخ رنگ بخصوص کوه های سیاه رنگی که دارای سنگ نرم و متورق و بالای آن پهن و مسطح باشد از دیگر کوه ها پر آب ترند (کرجی1345ص 47تا37)

ب- گمانه زنی : گام دوم در احداث قنات برای یقین یافتن به وجود آب حفر چاه گمانه سپس تراز کردن و تعیین شیب راهروهای زیرزمینی است که چاه گمانه را به دیگر چاه ها متصل می سازد ، این نکته به قدری اهمیت دارد که حتی اگر در منطقه ای شیب زمین کم باشد ، احداث قنات مقرون به صرفه نیست  زیرا چنین قناتی طولانی و پرهزینه خواهدبود . درمورد شیب دو نظریه وجود دارد:

1-شیب کف کوره ی قنات از مادرچاه تا مظهر باید یک نواخت بوده از 1:6000تاچند در1000  است

2- چنین شیبی درقسمت تره کار با خشکه کار متفاوت است و نمی تواند همه جا به یک اندازه باشد ، در تره کار1:1000 و درخشکه کار1000: 5/ تا3:1000 است . به نظر کرجی مقدار شیب کف کوره قنات بایداز آغاز منبع تا اول دهانه یا مظهر درهر فرسخ تقریبا یک ذراع (= 1:1000 )باشد (همان ص  45)

 

 

 

       

1- گل کشی

 

2- تراز کردن قنات    

 

+   سعید جانب اللهی ; ٢:٢٢ ‎ب.ظ ; یکشنبه ۱٥ امرداد ،۱۳٩۱

design by macromediax ; Powered by PersianBlog.ir